Trái mít và sức khoẻ

15/12/2009

Mít là loại cây to, cao khoảng 8-15m, có tên khoa học là Artocarpus integrifolia Linn, thuộc họ dâu tằm (Moraceae). Cây mít được trồng phổ biến khắp nước ta, rất gần gũi với người dân nông thôn. Mít có nhiều loại như mít mật, mít dai, mít tố nữ (đặc sản miền Nam), ngoài giá trị dinh dưỡng, nhiều bộ phận của cây mít còn là vị thuốc.

Một nhóm nhà nghiên cứu ở Montpellier (Pháp) đã tìm thấy trong quả mít ở một số nước nhiệt đới có một chất tự nhiên mà họ đặt tên là Jacaline, có khả năng bảo vệ tế bào bạch huyết cầu của hệ thống miễn dịch chống lại virus. Công trình này đã được công bố và vẫn đang được tiếp tục nghiên cứu, thử nghiệm Ngoài giá trị ăn uống, quả mít và nhiều bộ phận của cây mít còn được nhân dân ta dùng làm thuốc chữa bệnh từ lâu đời. Nhiều sách thuốc cổ nói đến tác dụng bồi bổ của mít. Theo Tuệ Tĩnh thì ăn mít đỡ khát, chữa được ngộ độc rượu, nhẹ mình và giúp da mặt thêm tươi đẹp. Lá mít là một vị thuốc lợi sữa dân gian thông dụng. Phụ nữ sau khi đẻ thiếu sữa nuôi con, dùng lá mít tươi mỗi ngày 40g nấu nước uống sẽ tăng thêm sữa. Bà con ta cũng thường lấy lá mít tươi giã nát đắp lên những mụn nhọt đang sưng đau để chữa bệnh hoặc dùng lá mít khô nấu thành cao, bôi lên những vết lở loét có kết quả tốt. Chữa tưa lưỡi ở trẻ em: Phơi lá mít vàng cho thật khô rồi đốt cháy thành than, trộn với mật ong, bôi vào chỗ tưa lưỡi 2-3 lần/ngày, tối 1 lần. Chữa hen suyễn: Lấy lá mít + lá mía + than tre (3 thứ bằng nhau) sắc uống. Thịt mít có có nhiều muối khoáng và vitamin (kali, natri, canxi, phôtpho, sắt, caroten, vitamin B2, vitamin C...). Vì chứa nhiều gluxit, bao gồm nhiều loại đường đơn cơ thể dễ hấp thu như glucoza, fructoza... nên có tác dụng bồi dưỡng tốt. Từ quả và xơ mít bà con ta chế biến ra một món ăn dân dã độc đáo, đó là nhút mít. Có những địa phương làm nhút mít ngon nổi tiếng như huyện Thanh Chương (Nghệ An). Nhút thường được làm từ xơ mít chín hoặc quả mít xanh còn non chưa chắc hạt, đem gọt vỏ, thái ra, muối như muối dưa. Nhút muối khéo có màu trắng muốt, vị chua ngon, vừa dai vừa giòn, chấm với tương ngọt ăn rất ngon. Nhút mít còn được dùng để xào nấu, làm nộm nhút, nấu canh chua với thịt, với cá... Hạt mít cũng là một thức ăn giàu tinh bột, có giá trị dinh dưỡng tốt không kém các loại lương thực khác. Hạt mít đem luộc, rang, nướng hay nấu với cơm ăn. Hạt mít chứa: 70% tinh bột, 5,2% protein, 0,62% lipid, 1,4% các chất khoáng. Nói chung protein và lipid của hạt mít khô tuy chưa bằng gạo, nhưng hơn hẳn khoai, sắn khô. Trong nhân dân thường cho rằng hạt mít có tác dụng bổ trung ích khí gây trung tiện, thông tiểu tiện